A Proposal of System for Management of Life Experiences

Yaşam Deneyimlerinin Yönetimi için Bir Sistem Önerisi

28-29 Kasım 2013 tarihlerinde Türkiye Bilişim Derneği tarafından Ankara'da düzenlenen "30. Ulusal Bilişim Kurultayı 2013" konferansında "Yaşam Deneyimlerinin Yönetimi için Bir Sistem Önerisi" isimli bildiriyi sundum.

Bu çalışmada bireylerin yaşam deneyimlerini yönetebilmeleri amacıyla yararlanabilecekleri bir sistem önerisi geliştirilmiştir. Bu amaçla fiziksel ve sanal ortamlardaki yaşam deneyimlerini ekran görüntüleri ve kamera görüntüleri ile kendiliğinden ve sürekli olarak kaydeden bir yaşam günlüğü katmanı ile yaşam günlüğü kayıtlarını değişik zaman düzlemlerinde yorumlama ve deneyimleri planlama, denetleme, değerlendirme olanağı sağlayan deneyim işleme katmanından oluşan bir sistem tasarlanmıştır. Sistemi denemek amacıyla bir prototip uygulama geliştirilmiş ve beş aylık bir deneme sonucunda elde edilen ilk bulgular tartışılmış, gelecekteki olası geliştirmeler için önerilerde bulunulmuştur.

Hardware of LifeLogging Project

LifeLogging Projesinin Donanımları

"Yaşam Boyu Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi Amacıyla Bir Dijital Yaşam Günlüğü Sisteminin Geliştirilmesi ve Uygulanması" projesinde geliştirme ve uygulama sürecinde giyilebilir yaşam günlüğü kameraları, akıllı telefonlar, tabletler, diz üstü bilgisayarlar ve masaüstü bilgisayarlar kullanılacaktır.  Windows Phone 8 yüklü olan Nokia Lumia 920 model akıllı telefonlar 12 Mart 2013 tarihinde temin edilmiştir. Bu telefonlarda projede geliştirilen LifeLoggingCCPhone yazılımı kullanılacaktır. Uygulayıcılar hareket halindeyken ya da bilgisayarları başında değilken bulundukları ortamı görüntülemek istediklerinde bu yazılımdan yararlanacaklardır.

30 Mayıs 2013 tarihinde ise tümünde Windows 8 Pro işletim sistemi yüklü olan tablet, dizüstü ve masaüstü bilgisayarlar gelmiştir. 

Projede tablet bilgisayar olarak Samsung Ativ Smart PC Pro kullanılacaktır. Bu cihazda projenin uygulama sürecinde LifeLoggingSC, LifeLoggingSCDesktop ve LifeLoggingCC yazılımları yüklü olacaktır. Uygulayıcıların bu tableti mobil durumda iken ya da iş dışında sosyal medyaya erişirken ekran görüntülerini kaydetmek ya da ortamı görüntülemek amacıyla kullanacakları öngörülmektedir.

Projede kullanılacak olan dizüstü bilgisayarlar için Lenovo IdeaPad Yoga 13 seçilmiştir. Bu bilgisayarlarda da LifeLoggingSC, LifeLoggingCC ve LifeLoggingSCDesktop çalışacaktır. Uygulayıcılar bu bilgisayarı iş ortamı dışında seyahat halindeyken profesyonel kullanım anında ekran ve ortam görüntülerini kaydetmek amacıyla tercih edeceklerdir. 

Projede kullanılacak masaüstü bilgisayar olarak Sony Vaio L seçilmiştir. Bu bilgisayar ev ortamında kullanılacaktır ve diğer yazılımların yanısıra AllMyListsLE ve LifeLoggingTransporter yazılımları için kullanılacaktır. Bu yazılımlarla yaşam ve öğrenme deneyimlerini yönetebileceklerdir.

Projede kullanılacak donanımların arasında sadece giyilebilir yaşamgünlüğü kameraları henüz temin edilememiştir. Bu donanım türü için Autographer ya da Memoto marka giyilebilir kameralar düşünülmektdir. Henüz her iki kamera da piyasaya sürülmemiştir.

Uygulayıcılar bu kameraları günlük yaşamlarında içinde bulundukları ortamı kaydetmek amacıyla kullanacaklardır.

"Development and Implementation of A Digital Lifelogging System for Management of Lifelong Learning Experiences" Project

"Yaşam Boyu Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi Amacıyla Bir Dijital Yaşam Günlüğü Sisteminin Geliştirilmesi ve Uygulanması" Projesi

Önermiş olduğum "Yaşam Boyu Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi Amacıyla Bir Dijital Yaşam Günlüğü Sisteminin Geliştirilmesi ve Uygulanması" projesi 15 Şubat 2013 tarihinde Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projesi (Proje No:1301E014) olarak kabuıl edildi.

Projede Şubat ayı içerisinde LifeLoggingSC, LifeLoggingCC ve LifeLoggingCCPhone yazılımları ile elde edilen görüntülerin değerlendirilmesi amacıyla kullanılacak olan LifeLoggingLE yazılımını geliştirmeye devam ettim. 20 Ocak 2013 tarihinde http://personalinformationsystems.blogspot.com/2013/01/management-of-learning-experiences-with.html yayınında yayınlamış olduğum tasarımda önemli değişikler gerçekleştirdim.

İlk tasarımda görüntülerin bulunduğu klasörlere erişen ve bu klasörlerdeki görüntüleri ekranda görüntüleyen bir program geliştirmeye başlamıştım. Bu program verilen bir tarihe ait klasörlere erişerek bu klasörlerdeki görüntüleri listeleyebiliyordu. İkinci aşamada bu görüntülere kullancıların bilgi girmesini sağlamak amacıyla bir veri tabanı tasarlamaya başladım. Bu noktada kullanıcıya sınırsız esneklik sağlamak amacıyla daha önce geliştirmiş olduğum AlMyListsWPFMVVM yazılımını kullanmaya karar verdim. Bu yazılım 2011 yılında geliştirmiş olduğum AllMyListsWPF yazılımının üzerinde MVVM mimarisi denemeleri yaptığım tamamlanmamış bir sürümüydü (https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/pim-projects/). 

Bu yazılımda bir ağaç yapısını kullanarak, ağacın herhangi bir düğümü için sınırsız kayıt oluşturmak ve her kayıt için basit bir metin editörü ile açık uçlu bilgi girmek mümkün oluyordu. Bu programda ağaç yapısına yaşam günlüğü görüntülerinin bulunduğu klasör yapısını yükleyerek, kullanıcının seçtiği bir güne ait görüntüleri programda inceleyebilmesi ve o güne ait yorum, düşünce, not, değerlendirme vb. bilgilerini sınırsız kayıtlar halinde girmesi mümkün olabilecekti. 

Bu amaçla 2011 yılında Visual Studio 2010 ile geliştirmiş olduğum AllMyListsWPFMVVM yazılımını VS 2012’ye dönüştürdüm. Bu yükseltme işlemi esnasında yazılımın kullandığı SQL CE 3.5 sürümlü SDF dosyası da SQL CE 4.0’a dönüştü.

Yeni tasarımda LifeLoggingSC, LifeLoggingCC ve LifeLoggingCCPhone yazılımdlarında gelen görüntülerin biraraya getirildiği klasör yapsı değiştirildi. Eski yapıda 

...\LifeLogging\<Bilgisayar Adı1>\2013.01.17\ScreenCapture
...\LifeLogging\<Bilgisayar Adı1>\2013.01.17\CameraCapture
...
...\LifeLogging\<Bilgisayar AdıN>\2013.01.17\ScreenCapture
...\LifeLogging\<Bilgisayar AdıN>\2013.01.17\CameraCapture

şeklinde olan klasör yapısı yeni yapıda yıllar, aylar ve günlere ait alt klasörlerden oluşan 

…\LifeLogging\

2012

2013.12

2013.12.20

MEMUTLU-CameraCapture\

MEMUTLU-ScreenCapture\

Giyilebilir Lifelogging Camera\

...

şekline dönüştürüldü. Böylece görüntülere ait klasör yapısı herhangi bir ek dönüştürme yapmadan programın ağaç nesnesine kolayca aktarılabilmektedir. 

Programa Ocak ayında yaptığım denemelerde yazdığım klasör görüntüleme kodlarını ekledim.  Klasör içeriği "Liste" şeklinde ya da "Döşeme" şeklinde olabilmekte.

Diğer taraftan kişisel bilgi yönetimi aracı olan AllMyListsWPFMVVM yazılımının bu niteliğini değiştirmeden korumaya karar verdim. Yazılım yeni düzenlemelerle kişisel bilgi yönetimi aracı olmanın yanısıra bir yaşam günlüğü aracı haline de gelmiş olacak. Kullanıcılar kişisel bilgi yönetimi türü projeleri kullanabilirken, aynı zamanda yaşam günlüğü projelerini de sürdürebileceklerdir.

Yazılımın bu yeni sürümünün adını AllMyListsLE olarak değiştirdim. Zaten Aralık 2012'de proje önerisinde bulunurken geliştirilecek yazılımın adını da AllMyListsLE olarak belirlemiştim.

AllMyListsLe yazılımının yaşam günlüğü uygulaması olarak kullanıldığı durumdaki yapısına ait ekran görüntüsü aşağıdaki görüntüye benzeyecektir. "Öğrenme Deneyimlerinin Yönetimi" amacıyla kullanılabilmesi için bir yaklaşım geliştirildiğinde yazılımın ekran görüntüsü farklılaşabilecektir.

Resim 1. AllMyListsLE yazılımının yaşam günlüğü amacıyla kullanıldığı durumda "Döşeme" yapısındaki görünümü. 

Design of Lifelogging Image Capture Applications - 2

Yaşamgünlüğü Görüntü Yakalama Uygulamaları Tasarımı - 2

Aralık 2012 ayı içerisinde tasarımına başladığım görüntü yakalama yazılımlarına Ocak 2013 ayı içerisinde bir takım ayarlar ve sensör bilgilerini yakalama özellikleri ekledim.

LifeLoggingSC ekran görüntüsü yakalama yazılımına eklenen özellikler

LifeLoggingSC yazılımında Image Quality, Image Size, Capture Folder, Capture Interval ve File Prefix değerleri ayarlanabilir hale getirildi. 

Böylece kullanıcı programın Settings menüsünden yararlanarak resim kaydetme aralığı, resim kalitesi (jpeg quality), ekran çözünürlüğüne göre belirlenen resim büyüklüğü ve görüntülerin kaydedildiği klasörü belirleyebilmektedir.

LifeLoggingSC'de yapılan diğer bir değişiklik ise Screen Video Recording özelliğinin kaldırılması olmuştur. Böylece programın Expression Encoder bağımlılığı sona erdirildi. Ekran yakalama yazılımını gelştirmeye ilk başladığım günlerde yazılım forumlarında masaüstünde çalışan ekran yakalama yazılımlarının Windows 8 Başlat Menüsü ve Windows Store uygulamalarına ait ekran görüntülerini kaydetmediğine ilişkin çok sayıda yorumla karşılaşmıştım. WPF 4.5 ile bir masaüstü uygulaması olarak geliştirdiğim LifeLoggingSC programında bu sorun bulunmamaktadır. Hem masaüstü hem de Windows Store ekranları kaydedilebilmektedir. 

LifeLoggingCC kamera görüntüsü yakalama yazılımına eklenen özellikler

LifeLoggingCC'de ise Capture Interval, Image Quality ve Capture Prefix seçenekleri eklendi.

  
Bu yazılımda görüntü büyüklüğü 640x480 olarak sabitlenmiştir ve görüntü kalitesi henüz değiştirilememektedir.

LifeLoggingCCPhone kamera görünütüsü yakalama yazılımına eklenen özellikler

LifeLoggingCCPhone'da ise Capture Interval seçeneği eklendi. Standart 640x480 büyüklüğünde resim kaydedilmekte ve henüz bu aşamada görüntü kalitesi ve kaydetme klasörü (CameraRoll) değiştirilememektedir. 

Sensörler

Uygulamalara eklenen diğer bir özellik ise Tarih ve Saat etiketlerinini yanısıra sensör bilgilerinin algılanması olmuştur. 

LifeLoggingCC  görüntü kaydederken aynı zaman konum bilgisi, hız bilgisi ve ışık düzeyi bilgisini de belirleyebilmektedir. LifeLoggingCC denemeleri emülatörde gerçekleştirilmektedir. Gerçek denemeler için Windows 8 yüklü bir tabletin gelmesini bekliyorum.

LifeLoggingCCPhone ise görüntü kaydederken konum ve hız bilgisini de algılamaktadır. Programın denemeleri emulatör üzerinde gerçekleştirilmekte olduğundan dolayı gerçek denemeler için bir Windows Phone 8 telefonunun gelmesini beklemekteyim.

LifeLoggingSC'ye herhangi bir sensör algılaması eklenmemiştir. Sensör bilgileri henüz bu aşamada kaydedilmemektedir.  Sensör bilgilerinin resimlere gömülebilmesi için araştırma yapacağım.

Uyku modu

Geliştirilen ekran ve kamera görüntüsü yakalama yazılımlarının sürekli çalışabilmesi için üzerlerinde çalıştıkları aygıtların uyku moduna geçmemeleri gerekmektedir. Uyku modunda yazılımlar ya son yakaladıkları görüntüyü saklamaya devm ediyorlar ya da siyah ekran kaydediyorlar. Masaüstünde uyku modunu kapatmak çok sorun yaratmaz. Tablet'te bu durum kullanım süresini etkileyecektir. Telefonda ise uyku modu iptal edilebilir mi araştırılacak. 

Yaşam Deneyimlerini Kaydetme

Yaşam Deneyimlerini Kaydetme

kisiselogrenmeortamlari.blogspot.com adresinde yaşam deneyimlerini kaydetme ile ilgili yapmış olduğum yayınları bu blogda devam ettirmeye karar verdim. kisiselogrenmeortamlari.blogspot.com'da yapmış olduğum yayınlar şunlardı:

• http://kisiselogrenmeortamlari.blogspot.com/2012/08/windows-8-history.html
• http://kisiselogrenmeortamlari.blogspot.com/2012/08/life-experiences-recorder.html
• http://kisiselogrenmeortamlari.blogspot.com/2012/07/kisisel-bilgi-yonetimi.html

Kişisel öğrenme deneyimlerini kaydetme ile çalışmalarım 2011 Temmuz ayından itibaren AllMyLists yazılımını geliştirme sürecimle birlikte başladı. AllMyLists yazılımı daha sonra AllMyListsWPF, AllMyListsPhone, AllMyListsMetro sürümleri ile devam etti: 

• https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/pim-projects/

Haziran 2012'de Kişisel Bilgi Yönetimi alanında bir Wiki sayfası oluşturdum:

• https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/personal-information-management/

AllMyListsMetro yazılımının PLE Başlangıç Sayfaları hazırlamak amacıyla kullanılabileceğini AECT 2012'de (30 Ekim - 3 Kasım 2012, Louisville, ABD) sunacağım "Technological Developments Observed in the PLE Diagrams and Sustainability" isimli bir bildiride ele almayı düşünüyorum. 

AllMyListsMetro yazılımı ile yaşam deneyimlerini kaydetme konusundaki çalışmalarımı XVII. Türkiye'de İnternet Konferansı'nda (8-9 Kasım 2012, Eskişehir) sunmak amacıyla "Lifelogging (CARPE ) Uygulamaları ve Yaşam Deneyimleri Kaydedicisi İçin Bir Bilgi Mimarisi" isimli bir bildiri hazırlıyorum.

Lifelog konusundaki çalışmaları izlemek amacıyla bir wiki sayfasını oluşturdum:

•  https://meminmutlu.wordpress.com/personalis/lifelog/ 

Ağustos 2012'de FutureLearning 2012 Konferansı (14-15 Kasım 2012, İstanbul) için "A Mobile Information Management Framework Proposal for the Developing of Personal Learning Environments" isimli bildiri özetim kabul edildi. Gelecek hafta bildiri tam metnini göndereceğim. Bu çalışmada Yaşamçapında öğrenme deneyimlerinin kaydedilmesine yönelik bir çerçeve tasarladım. Bildiride AllMyListsMetro yazılımı hem bir PIM hem de bir PLE olarak değerlendirilmektedir.

2013 yılı içinde Microsoft SenseCam kamerası (1) (şu anda http://viconrevue.com'da satılmaktadır) ile Google Glass gözlüğü (2012 sonunda satışına başlanacaktır) edinerek AllMyListsMetro yazılımı ile özellikle öğrenme deneyimlerinin kaydedilmesine ve değerlendirilmesine yönelik ampirik çalışmalar yapmayı planlıyorum. Bu amaçla bu iki cihazın AllMyListsMetro yazılımına kayıt yapmasını sağlayacak düzenlemeler yapmam gerekiyor. Deneylerin değişik öğrenme ortamları için (informel, formel, non formel) tasarlanması gerekiyor. Deneyimlerin değerlendirilmesine yönelik bir yaklaşım geliştirmeliyim. Ayrıca bu çalışmaların bir proje kapsamında yapılabilmesi için gereksinimleri araştırmalıyım.

Siteler(1)
http://research.microsoft.com/sensecam